Puerto Rico

Arecibo Radyo Teleskobu

Şimdi bir dakikalığına en büyük çocukluk hayalinizin ne olduğunu düşünün. O bir dakika boyunca aklınızdan şunlardan biri geçmiştir diye tahmin ediyorum: “Süper kahraman olmak” gibi gerçek üstü birşeydi imkansıza oynamışım, hayalime ulaştım afferin bana, hala ulaşamadım ama umudum var, üzerinden uzun zaman geçti ne olduğunu tamamen unuttum, hayat mücadelesinden göz ardı etmişim hatırlattığın için sağol, hala çocuk olduğum için henüz hayali oluşturma aşamasındayım, benimkisi hayatı kaplayan bir hayaldi bu yüzden gerçekleşip gerçekleşmediği son nefesimden bir saniye önce belli olacak, gecinden versin.

Benim çocukluk hayalim ODTÜ’ ye girmekti. Derslerimde başarılı olduğum için çevremde bu prestijli ve zor okula gireceğime dair bir kanı oluşturunca, hayalim göreve dönüşmüştü. Lise 2’de bir A4 kağıda kocaman harflerle ODTÜ yazıp yatağımın ayak ucuna asmıştım ve uyumadan önce gözüm o yazıya her iliştiğinde içimi kaplayan kazanamayacağım korkusu ertesi gün derslerimde elimden gelenin daha iyisini yapmak için beni motive ederdi. ODTÜ’ yü kazandığımı öğrendiğimde kazandığım bölümün amacını bile bilmiyordum, ama hayalim gerçek olmuştu, mutluluktan uçuyordum. Şimdi gözlerimi bir dakikalığına kapatıp o A4′ ün üzerine mavi boardmarkerla yazmış olduğum ismin bana kattıklarını düşünüyorum da, kendime en doğru hayali seçmişim.

Eşimin ise çocukkenki hayal gücü uzaya çıkmak ya da uzaylılarla tanışmak gibi -şimdilik- ulaşması zor durumlara uzandığı için, herhangi birini gerçekleştirmek üzerine pek yoğunlaşamamış ne yazık ki. Ama geçenlerde onun üniversite yıllarında kurduğu bir hayalini yerine getirdik. Birlikte Puerto Rico’ daki Arecibo Radyo Teleskobu’ nu ziyaret ettik ve tarifi zor güzellikte duygular yaşadık.

Dünyanın en büyük radyo teleskobuna sahip olan Arecibo Gözlemevi’ ni “Contact” ve “James Bond-Golden Eye” gibi filmlerden ya da astronomi belgesellerinden biliyor olabilirsiniz. Amerika finanslı bu devasa yapının Puerto Rico’ da yer almasının ana sebebi Puerto Rico’ nun ekvatora Amerika’ nın tüm eyaletlerinden daha yakın olması ve bu sayede teleskobun hem kuzey hem de güneyde yer alan yıldızları daha rahat görebilmesi. Neden ekvatorun göbeğindeki Kenya’ da değil derseniz, Puerto Rico Amerika’ dan sayılıyor ve teleskop askeri amaçlar için de kulanıldığından, güvenlik açısından kendi sınırlarında olması önemli.

İlk etapta iyonosferle ilgili bilimsel araştırmalar yapmak için tasarlanmış olsa da, teleskobun uzay çalışmalarına da yardımcı olabileceği düşünülerek proje genişletilir ve yapımı 1960′ ta başlatılıp 1963′ te tamamlandığında, uzaydan sinyaller almaya ve uzaya sinyaller göndererek yeni cisimler tanımaya hazırdır. Arecibo gözlemevinde her dakika bir buluş olmuyor haliyle, ama kurulduğundan bu yana Merkür’ ün Güneş çevresindeki gerçek devir süresini saptamak, yeni yıldızlar bulmak ve özellikle soğuk savaş zamanında Sovyet radarlarının yerini saptamak gibi yardımları olmuş.

Radyo dalgaları şehrin ışıklarından etkilenmesin diye Arecibo Teleskobu ormanın diplerine iyice saklanmış, kendisine ulaşmak için canımız çıktı.  Neyse ki kapanış saatinden bir saat önce varabildik ve herkes dağılınca başbaşa vakit bile geçirebildik. Dört bir yanımız orman; ben, eşim ve dünyanın en büyük çanağı. Çok romantikti.

One Comment

  1. Pingback: Hava – Gök – Uzay

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*